Malatya’nın Darende ve Akçadağ ilçelerinin dağlık bölgelerinde doğal olarak yetişen kenger bitkisinin köklerinden elde edilen sakız, hem yöre halkına ek gelir kapısı açıyor hem de değeriyle dikkat çekiyor. Yöresel bir lezzet olmasının yanı sıra sağlığa faydalarıyla da bilinen bu ürün, kilogram başına 10 bin lirayı aşan fiyatlarla satılabiliyor.

Toplama ve İşleme Süreci Zahmetli

ertv.com.tr’nin haberine göre, kenger bitkisi, yaz aylarında köylüler tarafından ücretsiz olarak toplanıyor. Kökü çapraz kesildiğinde çıkan süt kıvamındaki sıvı, bir gün kadar toprakta bekletildikten sonra katılaşıyor ve toplanarak sakız haline getiriliyor. Akçadağ’a bağlı Kozluca Mahallesi’nde yaşayan çiftçi Mehmet Demirkaya, bu zahmetli süreci anlattı. Sabahın erken saatlerinde dağlara çıkarak gün boyu kenger köklerini açıp sakızı topladığını belirten Demirkaya, sakızı evde geleneksel yöntemlerle temizleyip satışa hazır hale getiriyor. Toplanan sakız, soğuk su altında taşla dövülerek yabancı maddelerden arındırılıyor, ardından sıcak suda bekletilerek toprak gibi kalıntılardan temizleniyor.

Fiyatı Altınla Yarışıyor

Zorlu süreçlerden sonra satışa sunulan kenger sakızı, tane ve kilogram olarak satılıyor. Tanesi 30 TL’den, kilosu ise 10 bin TL’ye kadar alıcı bulabiliyor. Kengerin sadece sakızı değil, aynı zamanda kahvesi de üretiliyor. Aroması ve sağlığa olan faydalarıyla bilinen kenger kahvesinin kilogram fiyatı ise bin ile bin 500 lira arasında değişiyor.

Malatya’nın doğal zenginliklerinin başında gelen kenger sakızı, hem ekonomik bir değer taşıyor hem de yöresel bir kültürü yaşatıyor.

Yıllardır konuşulan ancak bir türlü hayata geçirilemeyen Hal Yasası için çalışmalar yeniden başladı. Ticaret Bakanı Ömer Bolat, sebze ve meyve fiyatlarında aracılık maliyetlerini azaltarak, vatandaşın ürüne daha az maliyetle erişimini sağlamak için toptancı hallerine ilişkin kuralları yeniden düzenleyen taslakla ilgili çalışmanın sürdüğünü kaydetti.

Hal Yasası Meclis Yolunda: Marketlere Üreticiden Zorunlu Alım, Üreticiye Bedelsiz Yer

Ticaret Bakanlığı’nın hazırladığı yeni Hal Yasası taslağıyla üreticiye destek artarken, marketlere de doğrudan alım zorunluluğu geliyor. Tasarıya göre, üretici birliklerine toptancı hallerde ücretsiz alan verilecek, zincir marketler ise sattıkları sebze ve meyvenin yüzde 20’sini doğrudan üreticiden temin edecek.

TASLAK NELER GETİRİYOR?

• Üreticiye Destek: Üretici örgütlerine bedelsiz alan tahsisi yapılacak, kira, nakliye ve depolama giderlerine devlet katkısı sağlanacak.
• Zorunlu Alım: Belirli nitelikteki marketler, sattıkları sebze-meyvenin en az yüzde 20’sini doğrudan üreticiden almak zorunda olacak. Bu şartı yerine getirmeyenlere her yıl için 50 milyon TL ceza uygulanacak.
• Aracı Yasağı: Aynı hal içinde komisyoncular arasında mal devri engellenecek, fiyat manipülasyonu ve stokçuluğa karşı cezalar artırılacak.
• Cezalarda Artış: Serbest rekabeti bozucu davranışlarda bulunanlara verilen idari para cezaları 177 bin TL’den 1 milyon TL’ye çıkarılacak.
• Bozulmuş Ürünler: Ürünlerin imhasında usule aykırı davrananlara 200 bin TL ceza verilecek.

1 Ekim Sonrası Meclis’e Gelecek

Türkiye Gazetesi’nde yer alan habere göre; yeni düzenlemenin TBMM’nin 1 Ekim’de açılışının ardından gündeme alınarak yasalaştırılması bekleniyor.

Kaynak: https://www.sozcu.com.tr/hal-ve-marketlere-yeni-kurallar-yolda-milyonlarca-lira-ceza-kesilecek-p217213

Samsun İl Tarım ve Orman Müdürü Kemal Yılmaz, Çarşamba ve Terme ilçelerindeki fındık bahçelerini ziyaret ederek, 2025 yılı fındık rekoltesi beklentileri ve üreticilerin karşılaştığı zorluklar hakkında açıklamalarda bulundu. Bu yıl beklenen 91.500 tonluk fındık rekoltesinin, geçtiğimiz yıla göre önemli ölçüde düşük olduğunu ve bu durumun temel sebebinin Nisan ayında yaşanan don olayı olduğunu ifade etti.

Fındık ve Meyve Üretimi Don Olayından Etkilendi

Müdür Yılmaz’ın açıklamasına göre, bölgede yaklaşık 400.000 dekar alan don olayından etkilendi. Fındığın yanı sıra, ceviz, şeftali, elma, armut, kiraz, ayva, üzüm, kayısı, nektarin ve vişne gibi meyve grubu ürünleri de büyük zarar gördü. Bakanlık talimatıyla bu alanlarda hasar tespit çalışmalarının tamamlandığını belirten Yılmaz, yaşananların iklim değişikliğinin tarımsal üretim üzerindeki olumsuz etkilerini bir kez daha gözler önüne serdiğini vurguladı.

Yılmaz, “Yaşanan bu hadise, bizlere bir kez daha tarım sigortasının önemini gösterdi. Üreticilerimizin faaliyetlerinin kesintisiz devamlılığı için %70’e varan devlet prim desteği, indirimler ve çeşitli ödeme kolaylıklarıyla tarım sigortası ihmal edilmemelidir” dedi.

Fındıkta File Sistemi ve Kahverengi Kokarca Mücadelesi

Müdürlük, fındıkta verim ve kaliteyi artırmanın yanı sıra, maliyetleri azaltmaya yönelik çalışmalarına da devam ediyor. Bu kapsamda, hasat işçiliğindeki maliyeti düşürmek amacıyla file sistemlerinin kullanımını yaygınlaştırmayı hedefliyor. Yılmaz, 2024 ve 2025 yıllarında Kırsal Kalkınma Destekleri kapsamında 121 üreticiye toplam 3442 dekar alanda 15 milyon TL tutarında hibe ödemesi yapıldığını ve kendi imkânlarıyla file sistemini kullanan üretici sayısının da her geçen gün arttığını belirtti.

Fındık yetiştiriciliğinde öncelikli konulardan birinin de Kahverengi kokarca ile mücadele olduğunu belirten Yılmaz, üreticilere uyarılarda bulundu. Mekanik, biyolojik, biyoteknik ve kimyasal mücadelenin birlikte kullanıldığı entegre mücadelenin önemine dikkat çeken Yılmaz, kimyasal mücadelede son uygulama zamanı ile hasat zamanı arasında geçmesi gereken süreye dikkat edilmesi gerektiğini vurguladı. Sağlıklı ve güvenli ürün için hasat döneminde bitki koruma ürünlerinin kullanılmaması gerektiğini ifade ederek, tüm üreticilere bereketli bir sezon diledi.

2025/2026 pazarlama yılına ilişkin şeker kotaları Resmî Gazete’de yayımlandı. Karar Sayısı 10279 olan düzenleme, 28 Ağustos 2025 tarihli ve 33000 sayılı Resmî Gazete’de yer alarak yürürlüğe girdi.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından 27 Ağustos 2025’te imzalanan kararla birlikte, pancar şekeri ve nişasta bazlı şeker (NBŞ) üretiminde uygulanacak kotalar şirketler bazında dağıtıldı.

Pancar Şekeri Kotaları

Nişasta Bazlı Şeker (NBŞ) Kotaları

Değerlendirme

Her yıl şeker üretiminde arz-talep dengesini sağlamak, üretici ve tüketici haklarını korumak amacıyla belirlenen kotalar, 2025/2026 döneminde de piyasaya yön verecek. Pancar şekeri kotalarında en büyük payı Türkiye Şeker Fabrikaları A.Ş. alırken, NBŞ kotasında ise Cargill ilk sırada yer aldı.

Yeni dönemde açıklanan kotalar, özellikle pancar üreticilerinin üretim planlamasında ve şeker piyasasında fiyat istikrarının korunmasında kritik rol oynayacak.

Ulusal Kırmızı Et Konseyi’nin (UKON) açıkladığı haftalık fiyat raporu, et piyasasında dikkat çeken bir hareketi ortaya koydu. 28 Ağustos 2025 verilerine göre, dana ve kuzu etinin fiyat dinamikleri birbirinden ayrıştı.

Bölgelere Göre Fiyat Farklılıkları

UKON’un raporuna göre, yağsız dana karkas kesim fiyatı ortalaması 455,61 TL/kg olarak belirlendi. Bölgesel bazda en yüksek dana fiyatı 466,70 TL/kg ile Karadeniz Bölgesi‘nde görülürken, en düşük fiyat 448,40 TL/kg ile Güneydoğu Anadolu Bölgesi‘nde kaydedildi.

Yağsız kuzu karkas kesim fiyatında ise ortalama 481,97 TL/kg seviyesi yakalandı. Kuzu etinde en yüksek fiyatlar 532,00 TL/kg ile Marmara Bölgesi ve 528,00 TL/kg ile Ege Bölgesi‘nde gözlemlenirken, en düşük fiyat 439,00 TL/kg ile Doğu Anadolu Bölgesi‘nde oldu.

Yıllık ve Aylık Fiyat Değişimleri

Son bir ay içinde kuzu karkas kesim fiyatlarında %3,2‘lik bir artış yaşanırken, dana karkas kesim fiyatları %2,0 oranında geriledi. Yıllık bazda bakıldığında ise her iki ürün grubunda da ciddi fiyat artışları göze çarpıyor. Geçen yıla göre dana karkas fiyatlarında %34,2, kuzu karkas fiyatlarında ise %27,5 oranında bir yükseliş gerçekleşti.

Antalya Ticaret Borsası (ATB) Ağustos Ayı Meclis Toplantısı, Meclis Başkanı Erdoğan Ekinci yönetiminde gerçekleştirildi. Toplantıda ATB Yönetim Kurulu Başkanı Ali Çandır, tarım sektörü ve gıda üretimiyle ilgili gelişmeleri değerlendirdi.

Başkan Çandır, tarım sektöründe üretim verimliliğinin son 10 yılda önemli ölçüde arttığını vurguladı. “Tarım alanlarının yüzde 20 daralmasına rağmen üretimde artış sağlanabilmişse, bu tamamen verimlilik artışının sonucudur. ILO, OECD ve Eurostat verilerine göre son 10 yılda emek verimliliği yüzde 26 artarken, orta-üst gelirli ülkelerde bu artış yüzde 19’da kalmıştır” dedi. Çandır, sermaye verimliliğinde de Türkiye’nin üstünlüğü olduğunu, ancak toplam faktör verimliliğinde geride kalındığını belirtti.

Sektörün karşı karşıya olduğu zorluklara da değinen Çandır, yüksek maliyetler ve düşük kur politikalarının tarım ürünleri ihracatında rekabeti olumsuz etkilediğini söyledi. “Tarım ürünleri ihracatında kalite ve standartların yanında belirleyici unsur fiyattır. Ancak bugün biz, rakiplerimize kıyasla en az yüzde 30 daha pahalı durumdayız ve rekabette zorlanıyoruz” ifadelerini kullandı.

İhracatta sorunlar ve Ukrayna kararı
Çandır, Ukrayna’nın domates ve salatalık için Türkiye’ye uyguladığı anti-damping vergilerinin Antalya’yı doğrudan etkilediğini belirtti. “2024 yılında Ukrayna’ya ihraç edilen domatesin yüzde 68’i, salatalığın yüzde 84’ü Antalya’dan gönderilmiştir. Bu nedenle ek vergi ve yasakların kaldırılması için diplomatik girişimlerin yapılması şarttır” dedi.

E-reçete sistemi uyarısı
Tarım ve Orman Bakanlığı’nın bitki koruma ürünlerinde e-reçete sistemine geçmesini değerlendiren Çandır, kalıntı sorunlarını önlemeye katkı sağlasa da bazı riskler taşıdığını belirtti. “E-reçete, parsel ve veraset sorunu yaşayan üreticilerimiz için riskler barındırıyor. Ruhsat dozlarının zorunlu hale getirilmesi, üretimde verim kaybına yol açabilir. Uygulama hayata geçirilmeden önce sektör paydaşlarının görüşlerinin alınması faydalı olacaktır” dedi.

Uluslararası temaslar ve YÖREX
ATB’nin Arnavutluk’ta ticari temaslarda bulunduğunu hatırlatan Çandır, tarım ve ticaret alanlarında iş birliği protokolleri imzalandığını ifade etti. Ayrıca, ATB’nin Yöresel Ürünler Fuarı YÖREX’in bu yıl Aralık ayında Almanya Düsseldorf’ta gerçekleştirileceğini belirterek, üreticileri ve ticaret erbaplarını fuara katılmaya davet etti.

Keçi Çalıştayı Eylül’de
Antalya’nın Türkiye’de en fazla keçi yetiştirilen ikinci şehir olduğunu hatırlatan Çandır, son 30 yılda keçi varlığının yarı yarıya azaldığını vurguladı. Keçi etinin kırmızı et açığını kapatmada önemli bir alternatif olduğunu ifade ederek, 19 Eylül’de Uluslararası Keçi Çalıştayı düzenleneceğini duyurdu.

Çandır, toplantıda tarım ve gıda sektöründe karşılaşılan zorlukların çözümü için yapısal dönüşüm politikalarının önemine dikkat çekti ve sektör paydaşlarının görüşlerinin karar vericilere iletileceğini belirtti.

Türkiye ve dünya genelinde yaşanan orman yangınlarının yıkıcı etkilerine kayıtsız kalmayan Tarım Kredi Kooperatifleri, doğaya ve geleceğe olan sorumluluğunun bilinciyle anlamlı bir sosyal sorumluluk kampanyasına imza attı. “Bazı Yaralar Ancak #KökSalıncaİyileşir” sloganıyla başlatılan kampanya, sadece fidan dikimini değil, aynı zamanda geniş çaplı bir toplumsal farkındalık yaratmayı ve gönüllü katılımı artırmayı amaçlıyor.

Kampanya kapsamında, Tarım Kredi’ye bağlı şirketler sosyal medya platformlarında birbirlerini etiketleyerek kaç fidan bağışladıklarını kamuoyuyla paylaştı. Bu zincirleme bağış hareketi, @tarimkredi resmi X (Twitter) hesabı üzerinden başlatıldı ve bireylerin de katılımı için Instagram’daki “Sen de Ekle” özelliği kullanılarak çağrıda bulunuldu.

Şirketlerin ve bireylerin katılımıyla büyüyen bu dayanışma ağı sayesinde, tahrip olan ekosistemin yeniden canlandırılması hedefleniyor. Tarım Kredi Kooperatifleri, bu kampanyayla tüm Türkiye’ye yayılan dev bir iyileştirme hareketine öncülük etmeyi amaçladığını belirtiyor.

Kayseri Şeker’in genel kurulunda 16 gündem maddesi görüşülerek oylandı. Toplantı sonrasında yönetim kurulu üyelerinde değişiklikler gerçekleşti. Görev süresi sona eren üyeler arasında Adem Öner, Şaban Güner ve Prof. Dr. Mehmet Arslan bulunurken, Türkiye Varlık Fonu’nu temsilen Aziz Murat Uluğ yönetim kurulundaki görevine devam etti. Ayrıca Pankobirlik Genel Müdürü Tolga Demirhan, ilk kez Kayseri Şeker yönetim kuruluna katıldı.

Yeni yönetim kurulu, 7’den 9’a çıkarılan liste ile şu isimlerden oluştu: Hurşit Dede, Gökhan Güzar, Aziz Murat Uluğ, Harun Halıcı, Tolga Demirhan, Serdar Turan, Anfer Yılmaz, Ender Batukan ve Mustafa Çeçen.

Başkan Akay’dan Sektöre Kritik Uyarılar

Genel kurulda konuşan Kayseri Pancar Ekicileri Kooperatifi Yönetim Kurulu Başkanı Hüseyin Akay, Kayseri Şeker’in sektördeki öncü rolüne dikkat çekti. Başkan Akay, şirketin ilk ve yenilikçi uygulamalarla yoluna devam ederek liderliğini güçlendireceğini belirtti.

Sektöre dair uyarılar da yapan Akay, nişasta bazlı şeker ve yüksek yoğunluklu tatlandırıcıların sıkı denetlenmesinin hem halk sağlığı hem de pancar üreticisinin emeğinin korunması açısından hayati önem taşıdığını vurguladı.

Ayrıca tarımsal üretimde su kullanımının verimli ve tasarruflu olmasının stratejik önemine değinen Akay, geleceğin gıda güvenliği açısından su yönetiminin kritik olduğunu söyledi.

Başkan Akay, Türkiye genelinde yapılan açığa pancar ekimi sorununun sektör için ciddi bir tehdit oluşturduğunu belirterek, üretim planlamasında disiplinin korunmasının önemini hatırlattı. Ayrıca şeker fiyatlarının uzun süredir çok düşük olduğuna dikkat çekerek, bu durumun hem üretici hem de sektör açısından sürdürülebilirliği zorlaştırdığını ifade etti.

Kayseri Şeker’in Vizyonu

Konuşmasını, Kayseri Şeker’in sektördeki öncü rolünün, ilk ve yenilikçi uygulamalarla devam edeceğini belirterek tamamlayan Başkan Akay, üretici ve sektör için güçlü mesajlar verdi.

Ekonomi ve İş Dünyası Portalı Turkishtime, bu yıl 12’ncisini gerçekleştirdiği “Türkiye Ar-Ge 500 Araştırması” ile iş dünyasına ışık tutmaya devam ediyor. Daha önce “Türkiye Ar-Ge 250” adıyla yürütülen araştırma, bu yıl kapsamı genişletilerek yeni adıyla kamuoyunun karşısına çıktı.

Bitki Islahçı Hakları Ayrı Kategoride

Araştırmada bu yıl dikkat çeken yeniliklerden biri, fikri mülkiyet alanında yapıldı. Daha önce genel patent sıralamasında yer alan tohum patenti sahibi firmalar, bu kez “Bitki ve Islahçı Hakkı” başlığı altında ayrı bir kategoride değerlendirildi. Böylece tarımsal inovasyonu teşvik eden bu alan daha görünür hale getirildi.

Zirvede Yüksel Tohum Var

Yeni kategoride öne çıkan firmalar sıralamasında Yüksel Tohum, 23 bitki ıslahçı hakkı ile birinci oldu.

• İstanbul Tarım Sanayi, 7 hak ile ikinci sırada yer aldı.
• Multi Tohum Tarım Sanayi ve Anamas Tarım, 6’şar hakla üçüncülüğü paylaştı.
• Antalya Tarım Üretim, 4 hak ile dördüncü sırada yer alırken,
• Tekfen Tarımsal Araştırma ise 2 hakla beşinci sırada kendine yer buldu.

Tarımsal İnovasyona Katkı

Bitki ıslahçı haklarının ayrı kategoride değerlendirilmesi, tohumculuk ve tarımsal Ar-Ge sektöründe rekabeti artırırken, yerli firmaların inovasyon gücünü de daha görünür kıldı.

Nevşehir, Niğde ve Kayseri’den gelen patates ve soğan üreticileri, Türkiye Tarım ve Hayvancılık Platformu (TAHADER) Yönetim Kurulu Başkanı Tuncay Albayrak’ın liderliğinde, sorunlarına çözüm bulmak amacıyla Ankara’da önemli görüşmeler yaptı. Heyete, 22. ve 23. Dönem AK Parti Aydın Milletvekili Ahmet Ertürk ile Türkiye Patates ve Soğan Üreticileri Platform Başkanı Asena Ülkü Aslan da eşlik etti.

Tarım ve Orman Bakanlığı’ndan Destek Sözü

Tarım ve Orman Bakanlığı’nda üst düzey yetkililerle bir araya gelen üreticiler, yaşadıkları problemleri detaylı olarak anlattı. Toplantıda, çiftçilerin talepleri tek tek not alındı. Bakanlık yetkilileri, sorunları doğrudan Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı‘ya ileteceklerini ve çözüm için Ticaret Bakanlığı ile de bir toplantı düzenleyeceklerini bildirdi. Bakan Yumaklı, CNN TÜRK canlı yayınında bu görüşmeye değinerek üreticilere yardımcı olacaklarını belirtti.

TAHADER Başkanı Albayrak, sorunların çözülmemesi halinde yeniden Ankara’ya gelerek Bakan Yumaklı ve gerekli görülürse Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile görüşme talebinde bulunacaklarını vurguladı.

Üreticilerin Bakanlıklardan Talepleri

Üreticiler, Tarım ve Ticaret Bakanlıklarından bekledikleri talepleri şu maddelerle özetledi:

• Taban Fiyat Uygulaması: Patatesin maliyet taban fiyatının 10 TL, soğanın ise 7 TL olarak belirlenmesi ve bu fiyata uymayan işletmelere ağır cezai yaptırım uygulanması.
• İhracat Desteği: 30 Haziran 2025 itibarıyla kaldırılan kilogram başına 2 TL’lik ihracat desteğinin yeniden aktif hale getirilmesi ve bürokratik engellerin kaldırılması.
• Alım Garantisi: Toprak Mahsulleri Ofisi (TMO) ve Tarım Kredi Kooperatiflerinin ürün alımı yapması.
• Pestisit Denetimleri: Gıda güvenliğini tehdit eden pestisitli ürün satan işletmelere yönelik denetimlerin artırılması ve cezai yaptırımların uygulanması.
• Borç Yapılandırması: Çiftçilerin Ziraat Bankası ve Tarım Kredi Kooperatiflerine olan borç faizlerinin silinerek ana borcun 60 aya bölünmesi.
• Diğer Talepler: Kalite kontrol birimlerinde yaşanan ret sorunlarının giderilmesi, kartel şirketlerinin kontrolsüz büyümesinin engellenmesi, tohum desteği ve Çiftçi Kayıt Sistemi (ÇKS) sorunlarına çözüm bulunması.

Görüşmelerin ardından heyet, yaşanan sorunlar için destek almak üzere Rekabet Kurumu’na da bir ziyaret gerçekleştirdi. TAHADER, çiftçilerin sorunlarının en kısa sürede çözülmesini umut ettiklerini ve süreci yakından takip edeceklerini bildirdi.