Toplumda sağlık ile ilgili şikayetlerin ilk sıralarında baş ağrısı gelir. Psikolojik, patolojik, fiziksel, fonksiyonel bin çeşit sebep arasında beynin yapısını da etkileyen baş ağrıları vardır. Beyinde su toplanma hastalığı olarak tanımlanan Hidrosafali ile beynin dokusu küçülür. Hidrosafali bir bulgudur. Sebebin bulunması için görüntüleme yapılması gerekir.
Prof. Dr. Mustafa Özateş
Nöroradyoloji Uzmanı
Beyni küçülten baş ağrısı nasıl gelişir? Beyni darbelere karşı koruyan, iç ve dış kısmında sıvı bulunur. Bu sıvı sistem dahilinde beyinde dolaşır. Dolaşım ya da sıvı üretimi bozukluğunda beyin-omurilik sıvısının üretimi artar, içi su dolar, bu da baş ağrısına sebep olur. Bu bir bulgudur. Beyinde su toplanma hastalığı olarak tanımlanan Hidrosafali ile beynin dokusu küçülür.
Menenjit beyin zarları iltihabıdır…
Tüberküloz menenjit Türkiye’de çok fazla görülür. Sanılan aksine sadece akciğerde olmaz beyinde de olur. Çocukluk çağında çok sık görülür. Eğer hasta 1,5-2 yaşında bebek değilse, bıngıldak kapanmışsa, kemik yapı genişleyip büyümez. Baş ağrısı, bulantı, kusma, denge bozukluğu şikayetleri ile kendini gösterir. Hastalık ilerleyip, beyin alt kısmındaki zarlar tutulduğunda beyin omurilik sıvısını ememez. Beyinde sıvı artar. Sıvı artıkça beyne zarar verir. Beyin küçülür. Fonksiyonlarını yapamaz hale gelir. Görüntüleme cihazı sonuçları ile teşhis edilir.
Baş ağrısı hayatın tam ortasındadır…
Yaş sınırı olmayan baş ağrısı yaşamın tam ortasındadır. Yaşam konforu, eğitim, iş-aile-sosyal hayatı engeller, boşanma, trafik kazası nedeni bile sayılabilir. Özellikle 40 yaş üstü kişilerde hayati tehdit edebilecek, binlerce çeşidi olan baş ağrısının sebebini bulmak, doğru tedavinin başlaması için şarttır.
Bunun için öncelikli adım nöroloji uzmanı gitmek olmalıdır. Şikâyet, bulgu, tetkik, görüntüleme sonuçlarına göre tomografi, MR, anjiyografi, PETCT, vs. görüntüleme istenebilir. Değerlendirme sonuçlarına göre teşhis-tanı-tedavi planı oluşturulur. Şeker, tansiyon, hormon, göz, kardiyoloji gibi branşlara da yönlendirme yapabilir.
Görüntüleme Cihazı DENETLENMELİDİR!
Vücudun tümünü ilgilendiren sistemik hastalıklar kendini baş ağrısı ile gösterir. Baştaki her bir birimin sorunun da baş ağrısı görülür, mutlaka dikkate alınmalı, ağrı kesici ile susturulmamalıdır. Kanıta dayalı sebebin bulunması için görüntüleme yapılması şarttır. Bu noktada görüntüleme cihazının kalitesi çok önemlidir. Özellikle ciddi hastalıklarda mutlaka merkezin cihazlarının günün teknolojisine uygun olmadığı araştırılmalıdır.
Cihazın yaşı, tomografi kesit sayısı, MR da manyetik alan gücü önemlidir.
Ağrı kesici kullanılmadan önce sebebin bulunması gerekir.
Baş ağrısı bir sinyaldir. Pozitif ya da negatif bulgular ağrı tanısı için önemlidir. Doğru tedavi için doğru teşhis gerekir. Eskiden el muayenesi ile tanı konulurken şimdi görüntüleme cihazları ile kanıta dayalı tıp gelişti. Vakit kaybetmeden görüntü MR (radyasyon yoktur), tomografi çekilmesi gerekir. Görüntüleme yapılmadan baş ağrısı tedavisine başlanamaz.
Kanıt yoksa tanı migren…
Migren insan yaşamını olumsuz etkileyen baş ağrısıdır. Görüntüleme de en ufak bir belirtisini bulamazsınız. Bazen görüntüde de sorun bulmamak sonuca götürür. Tersten olaya yaklaşım ile migren tanısı konulur. Kanıt bulamamak aslında tanıdır.
*Bilinmeyen baş ağrısı sebepleri
*Şeker yükselmesi-düşmesi kanda gerçekleşir, kanın dolaştığı her yeri etkiler.
*Tansiyon damar içi basınçtır, damarın olduğu her yeri etkiler.
Sonuç: baş ağrısı
Vücudun ilgili bölümünün çalışmasındaki bozukluk baş ağrısı sebebidir. Örneğin; boyundaki kas spazmı, tansiyon yükselmesi, şeker dengesizliği, beyin tıkanıklığı, gözdeki sorun, sinüzit, boğaz iltihabında, kulak, vs.
Beyni Küçülten Baş Ağrısı yazısı ilk önce Sağlık ve Yaşam Dergisi üzerinde ortaya çıktı.